Dlaczego ludzie starzeją się w różnym tempie?
Dwóch ludzi może mieć ten sam wiek metrykalny, podobną dietę i podobny tryb życia. Mimo to jeden zachowuje sprawność fizyczną, dobrą pamięć i zdolność do regeneracji przez wiele lat, podczas gdy drugi znacznie wcześniej zaczyna doświadczać przewlekłego zmęczenia, pogorszenia wydolności, problemów hormonalnych czy przyspieszonego starzenia.
Klasyczna medycyna chińska próbowała odpowiedzieć na to pytanie na długo przed pojawieniem się współczesnej biologii. Jednym z najważniejszych pojęć wykorzystywanych do opisu tego zjawiska jest Jing.
W literaturze medycznej Jing tłumaczone jest najczęściej jako esencja. Takie tłumaczenie jest poprawne, ale nie oddaje w pełni znaczenia tego terminu. Jing nie jest pojedynczą substancją ani strukturą anatomiczną. Opisuje raczej potencjał biologiczny organizmu odpowiedzialny za wzrost, rozwój, dojrzewanie, płodność, regenerację i proces starzenia.
Jing jako fundament życia
W klasycznej medycynie chińskiej uznawano, że każdy człowiek przychodzi na świat z określonym zasobem Jing odziedziczonym po rodzicach. To właśnie jakość tego zasobu miała wpływać na konstytucję organizmu, tempo rozwoju oraz odporność na choroby.
Jing nie było jednak traktowane jako wielkość stała. Styl życia mógł wpływać na tempo jego zużywania. Dlatego lekarze od wieków zwracali uwagę na znaczenie snu, odżywiania, równowagi emocjonalnej i unikania długotrwałego przeciążenia organizmu.
Proces starzenia interpretowano jako stopniowe zmniejszanie się dostępnych zasobów Jing. Celem profilaktyki nie było zatrzymanie tego procesu, lecz jego spowolnienie.
W jaki sposób zużywamy Jing?
Współcześnie starzenie często kojarzone jest wyłącznie z upływem czasu. Klasyczna medycyna chińska przedstawia bardziej złożone spojrzenie.
Zużywanie Jing wiązano nie tylko z wiekiem, ale również z długotrwałym stresem, przepracowaniem, niedoborem snu, przewlekłymi chorobami oraz okresem intensywnej regeneracji po urazach lub infekcjach.
Z tego powodu lekarze medycyny chińskiej oceniali nie tylko objawy choroby, ale również ogólny poziom zasobów organizmu. Interesowało ich, czy pacjent posiada wystarczające możliwości odbudowy po codziennych obciążeniach.
Jing, Qi, krew i płyny ciała
Jing nie funkcjonuje w organizmie samodzielnie. Klasyczna medycyna chińska opisuje jego ścisły związek z Qi, krwią oraz płynami ciała.
Qi odpowiada za funkcje organizmu i codzienną aktywność.
Krew odpowiada za odżywianie tkanek.
Jing stanowi natomiast najgłębszy poziom tych procesów. To właśnie dlatego klasyczne receptury stosowane przy wyczerpaniu organizmu bardzo często obejmowały jednoczesne wzmacnianie Qi, odżywianie krwi oraz wspieranie zasobów związanych z Jing.
Dlaczego Jing ma znaczenie również dla współczesnego człowieka?
W czasach powstawania klasycznych tekstów medycznych nie istniały media społecznościowe, praca zmianowa ani ciągła dostępność zawodowa. Mimo to lekarze obserwowali skutki długotrwałego przeciążenia organizmu.
Współczesny styl życia sprawia, że wiele osób funkcjonuje przez lata w stanie permanentnej mobilizacji. Niedobór snu, przewlekły stres oraz brak odpowiedniej regeneracji powodują, że organizm nieustannie wykorzystuje zasoby przeznaczone do odbudowy.
Z tego względu koncepcja Jing pozostaje jednym z najbardziej aktualnych elementów klasycznej medycyny chińskiej. Stanowi próbę opisania nie tylko aktualnego stanu zdrowia, ale również zdolności organizmu do zachowania sprawności w długiej perspektywie czasu.
